Kapitalisatie of distributie: wat doet je fonds met de winst?

Twee beleggingsfondsen kunnen exact dezelfde aandelen bezitten en toch kunnen de belastingen er anders uitzien. Het verschil zit niet in wat het fonds koopt, maar in wat het met de inkomsten doet. Keert ze die uit, of herbelegt het ze? Dat bepaalt wanneer je belasting betaalt en hoeveel geld voor je blijft werken.

Twee versies van hetzelfde fonds

Veel beleggingsfondsen en ETF’s (beursgenoteerde fondsen die een index volgen) bestaan in twee versies. Een distributiefonds keert de opbrengsten, vooral dividenden, aan je uit. Dat gebeurt vaak één keer per jaar. Een kapitalisatiefonds doet dat niet, want het herbelegt die opbrengsten.

Bij een kapitalisatiefonds krijg je dus pas geld wanneer je verkoopt. Een uitkering is bovendien geen bonus: na de uitbetaling is het fonds precies dat bedrag minder waard, want het geld verliet het fonds.

Wat de fiscus neemt bij uitkeren

Op de meeste dividenden houdt je bank 30 procent roerende voorheffing in, een belasting die meteen van het bedrag afgaat voor het op je rekening komt. Dat geldt ook voor wat een distributiefonds uitkeert. Je ontvangt dus elk jaar minder dan het fonds uitbetaalt.

Stel dat je 10.000 euro belegt in een aandelenfonds dat 2 procent dividend uitkeert, en dat je geen vrijstellingen gebruikt. Dan is dat 200 euro per jaar, waarvan 60 euro naar de fiscus gaat en jij 140 euro overhoudt.

Wat de fiscus neemt bij herbeleggen

Bij een kapitalisatiefonds blijft die 200 euro gewoon in het fonds en kan ze gebruikt worden om extra aandelen te kopen. Op kapitalisatiefondsen moet doorgaans geen roerende voorheffing betaald worden, zegt Wikifin, en daarom zijn ze vaak fiscaal interessanter.

Let wel: sinds 1 januari 2026 betaal je 10 procent meerwaardebelasting op de winst die je realiseert wanneer je verkoopt. De eerste 10.000 euro winst per persoon per jaar blijft vrij. Dat geldt trouwens ook als je een distributiefonds met winst verkoopt.

Goed om te weten: je bank houdt die 10 procent sinds 1 juni 2026 al in vanaf de eerste euro winst. De vrijstelling haal je achteraf zelf terug via je aangifte. Wie minder dan 10.000 euro winst maakte, krijgt zo de volledige inhouding terug.

Let op met obligatiefondsen

Toch is het niet zo zwart-wit. Bij fondsen die in obligaties beleggen, geldt een extra regel. Op de winst op het obligatiegedeelte van een kapitalisatiefonds houdt je bank 30 procent roerende voorheffing in (Wikifin, aangepast op 27 januari 2026). Die heffing staat bekend als de Reynders-taks.

De fiscus beschouwt een fonds al als obligatiefonds zodra 10 procent ervan in obligaties zit. Voor fondsen die je vóór 1 januari 2018 kocht, ligt die drempel op 25 procent. Die taks blijft ook naast de nieuwe meerwaardebelasting bestaan. Ook een gemengd fonds met een klein deel obligaties kan onder het regime vallen.

Welk past bij welk doel

Er is geen versie die altijd wint. Het hangt af van wat je met het geld wilt doen:

• Je bouwt op voor later. Dan is kapitalisatie doorgaans praktischer. Je hoeft niets te herbeleggen, en wie uitgekeerde dividenden zelf herbelegt, betaalt daar wellicht opnieuw transactiekosten voor.
• Je wilt een regelmatig inkomen. Dan past distributie, bijvoorbeeld als je op pensioen bent. Je betaalt wel elk jaar roerende voorheffing, ook als je het geld eigenlijk niet nodig had.
• Je wilt zelf bepalen wanneer je geld krijgt. Met een kapitalisatiefonds verkoop je een stukje wanneer je wilt. Elke verkoop realiseert wel een meerwaarde, dus houd de vrijstelling van 10.000 euro in het oog.

Daarnaast speelt je eigen gedrag mee. Wie elk jaar dividenden ziet binnenkomen, geeft ze wellicht sneller uit dan geld dat in een fonds blijft zitten. Bovendien moet je bij uitkeringen zelf beslissen of en waar je ze herbelegt, en dat is een keuze die je bij kapitalisatie niet hoeft te maken.

Kijk tot slot in de documentatie van het fonds of het uitkeert of herbelegt, en welk deel in obligaties zit. Met die twee gegevens weet je vooraf welke belasting bij welk moment hoort.